Vergunning voor een tuinhuis nodig?

Vraag je je af of je een vergunning nodig hebt voor een tuinhuis? Veel mensen denken dat een tuinhuis altijd vergunningsvrij is, maar dat klopt niet altijd. In veel gevallen mag je zonder vergunning bouwen, mits het tuinhuis in het achtererfgebied staat, binnen de maximale afmetingen blijft en gewoon bij je woning hoort. Wordt het groter, hoger of ga je er wonen, dan heb je meestal wel een omgevingsvergunning nodig.
In dit artikel lees je wanneer een tuinhuis vergunningsvrij is, hoe groot en hoog het zonder vergunning mag zijn, wanneer je wel een vergunning nodig hebt en hoe je die aanvraagt.
Wanneer is een tuinhuis vergunningsvrij?
Of je een tuinhuis vergunningsvrij mag bouwen, bepaalt het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Een tuinhuis valt daarin onder de bijbehorende bouwwerken. De gemeente kijkt vooral naar vier dingen:
- De oppervlakte van het tuinhuis in verhouding tot je perceel.
- De hoogte van het bouwwerk.
- De locatie: staat het in het achtererfgebied?
- Het gebruik: is het ondergeschikt aan de woning of een zelfstandige ruimte?
Het achtererfgebied is het erf achter de voorgevel van je woning, plus de grond onder bestaande bijgebouwen, aanbouwen en uitbouwen. De grond onder de oorspronkelijke woning telt niet mee. Een klein tuinhuis achterin de tuin dat je gebruikt voor opslag of als hobbyruimte is daardoor vaak vergunningsvrij.
Hoe groot mag een tuinhuis zonder vergunning?
De maximale oppervlakte die je vergunningsvrij mag bebouwen hangt af van de grootte van je bebouwingsgebied. Hoe groter je erf, hoe meer je mag bouwen, tot een vast maximum.
| Bebouwingsgebied | Maximaal vergunningsvrij bebouwen |
|---|---|
| Tot 100 m2 | 50% van het bebouwingsgebied |
| 100 tot 300 m2 | 50 m2 plus 20% van het deel boven 100 m2 |
| Meer dan 300 m2 | 90 m2 plus 10% van het deel boven 300 m2, tot maximaal 150 m2 |
Let op: dit is het totaal aan bijgebouwen samen. Heb je al een schuur of aanbouw, dan telt die oppervlakte mee.
Een rekenvoorbeeld. Stel dat je bebouwingsgebied 250 m2 is. Dan mag je 50 m2 plus 20% van 150 m2 bebouwen, dus 50 plus 30 is 80 m2. Heb je al een schuur van 40 m2 staan, dan blijft er nog 40 m2 over voor je tuinhuis zonder vergunning.
Hoe hoog mag een tuinhuis zonder vergunning?
Naast de oppervlakte geldt een maximale hoogte, die afhangt van de afstand tot je woning.
| Afstand tot de woning | Maximale hoogte |
|---|---|
| Binnen 4 meter | 5 meter |
| Meer dan 4 meter | 3 meter |
Bij een schuin dak kan de hoogte oplopen tot ongeveer 5 meter, zolang de dakvoet niet hoger is dan 3 meter. Blijf je boven deze hoogtes, dan is een omgevingsvergunning nodig, ook als de oppervlakte binnen de norm valt.
Mag een tuinhuis op de erfgrens staan?
Een tuinhuis op de erfgrens plaatsen mag vaak, maar er gelden voorwaarden. De hoogte van het bouwwerk en de regels in het omgevingsplan van je gemeente zijn bepalend. In sommige gevallen eist de gemeente een minimale afstand tot de perceelgrens. Daarnaast geldt landelijk dat een vergunningsvrij tuinhuis op meer dan 1 meter van openbaar toegankelijk gebied moet staan, zoals de straat of een openbaar pad; pal langs de stoep bouwen mag dus niet zomaar.
Daarnaast is het verstandig om vooraf met je buren te overleggen. Een tuinhuis pal op de grens kan tot discussie leiden over inkijk, schaduw of afwatering. Goede afspraken voorkomen problemen achteraf.
Wanneer heb je wél een vergunning nodig?
In deze situaties heb je meestal een omgevingsvergunning nodig voor je tuinhuis:
- Het tuinhuis is hoger of groter dan de vergunningsvrije maten toestaan.
- Je gebruikt het als zelfstandige woonruimte, bijvoorbeeld met eigen keuken en badkamer of voor verhuur.
- Het komt op het voorerf of aan een zijkant die grenst aan de openbare weg.
- Je woning is een monument of ligt in een beschermd stads- of dorpsgezicht.
- Het omgevingsplan van je gemeente stelt aanvullende of strengere regels.
Twijfel je of jouw plan binnen de regels valt? Lees dan ook ons artikel over wanneer je een bouwvergunning nodig hebt, of doe de vergunningscheck.
Wat kost een vergunning voor een tuinhuis?
Als je een omgevingsvergunning moet aanvragen, betaal je leges aan de gemeente. Die verschillen per gemeente en worden meestal berekend als percentage van de bouwkosten. In de praktijk liggen de leges voor een tuinhuis vaak tussen de 150 en 600 euro.
Daar komen de kosten voor de benodigde bouwtekeningen bij, en soms een constructieberekening. Wil je weten wat een vergunning voor jouw tuinhuis kost? Vraag vrijblijvend een offerte aan.
Welke bouwtekeningen heb je nodig voor een tuinhuis?
Blijkt je tuinhuis vergunningplichtig, dan staat of valt de aanvraag met goede tekeningen. De gemeente wil precies zien wat je waar bouwt en hoe hoog het wordt. Voor een omgevingsvergunning voor een tuinhuis heb je in de regel deze tekeningen nodig:
- Een situatietekening: een bovenaanzicht van je perceel met de plek van het tuinhuis, de afstanden tot de erfgrenzen en de bestaande bebouwing.
- Een plattegrond van het tuinhuis met de maatvoering.
- Geveltekeningen van het voor-, zij- en achteraanzicht.
- Een doorsnede met de hoogtes, zodat de gemeente de nokhoogte en de dakvoet kan controleren.
Deze tekeningen moeten voldoen aan de technische eisen van de gemeente. Klopt een maat niet of ontbreekt een aanzicht, dan vraagt de gemeente om aanvulling en loopt je aanvraag vertraging op. In ons artikel over welke bouwtekeningen je nodig hebt voor een omgevingsvergunning lees je precies wat er op elke tekening hoort.
Zo vraag je een vergunning voor je tuinhuis aan
Heb je een omgevingsvergunning nodig, dan doorloop je een vast aanvraagproces. In vier stappen weet je waar je aan toe bent.
- Doe eerst de vergunningscheck via het Omgevingsloket. Je vult je adres en je plan in en ziet meteen of je vergunningplichtig bent. Dat kost een paar minuten en voorkomt dat je onnodig een aanvraag indient.
- Zorg voor de juiste tekeningen. Laat de situatietekening, plattegrond, geveltekeningen en doorsnede maken volgens de eisen van de gemeente, zoals hierboven beschreven.
- Dien de aanvraag digitaal in via het Omgevingsloket met je DigiD. Je uploadt de tekeningen en soms een constructieberekening. Hoe dat precies werkt, lees je in ons artikel over een omgevingsvergunning aanvragen.
- Wacht op de beslissing. Bij een gewone aanvraag beslist de gemeente binnen 8 weken, met een mogelijke verlenging van 6 weken. Vraagt de gemeente om aanvulling, reageer dan snel, want de behandeltermijn wordt zolang stopgezet.
Zonder vergunning bouwen: de risico's
Bouwen zonder eerst te checken of een vergunning nodig is, is een risico. Blijkt achteraf dat je toch vergunningplichtig was, dan kan de gemeente handhaven:
- Een boete of een last onder dwangsom.
- De verplichting om het tuinhuis aan te passen.
- In het uiterste geval de verplichting om het af te breken.
Daarom is het altijd verstandig om vooraf zekerheid te hebben, ook als je denkt dat je vergunningsvrij bouwt.
Zelf checken en zo helpt WILTEK
De snelste manier om zekerheid te krijgen is de vergunningscheck via het Omgevingsloket. Je vult je adres en je plan in en ziet direct of je vergunningplichtig bent. Houd er rekening mee dat gemeenten via het omgevingsplan strengere regels kunnen stellen dan de landelijke norm.
Kom je er niet uit, of blijkt je tuinhuis vergunningplichtig? Dan helpt WILTEK je verder:
- Een vergunningscheck en advies over de slimste route.
- De benodigde bouwtekeningen, volgens de eisen van het Omgevingsloket.
- Hulp bij de volledige omgevingsvergunning, van aanvraag tot afhandeling.
Zo weet je vooraf waar je aan toe bent en voorkom je vertraging. Neem gerust contact met ons op.
Conclusie
Een tuinhuis is vaak vergunningsvrij te bouwen, zolang het in het achtererfgebied staat, binnen de maximale oppervlakte en hoogte blijft en ondergeschikt is aan je woning. Wordt het groter, hoger, of ga je het als woonruimte gebruiken, dan heb je een omgevingsvergunning nodig.
Reken vooraf uit hoeveel je op jouw perceel mag bouwen, let op de hoogtegrenzen en doe bij twijfel de vergunningscheck. En kom je er niet uit? Dan regelt WILTEK de check, de bouwtekeningen en de aanvraag, zodat je zonder zorgen kunt bouwen.

